Jak tu się nie stresować?

Czas czytania 10 minut


Jak walczyć ze stresem w miejscu pracy – kilka wskazówek dla firm w nowym roku.


Ubiegły rok był kolejnym z rzędu, który umocnił pozycję pracownika na polskim rynku pracy. Bezrobocie w Polsce nadal utrzymuje się na rekordowo niskim poziome i dramatycznie brakuje rąk i głów do pracy, praktycznie w każdej branży, od produkcji, poprzez sprzedaż, nie wspominając o takich branżach jak IT czy księgowość.

W sytuacji ciągłego niedoboru kandydatów do pracy wiele firm zmuszonych jest delegować kolejne obowiązki i zadania na obecnych pracowników, co niestety wpływa negatywnie na wiele aspektów zarządzania zasobami ludzkimi. Jednym z nich jest rosnący w niepokojącym tempie poziom stresu w miejscu pracy.


Sebastian Fagasiński: Specjalizuje się w usługach doradczych w obszarze HR, szkoleń oraz employer branding. Posiada certyfikat trenera biznesu, prowadzi warsztaty z efektywności osobistej, sprzedaży, budowania zespołów. Współwłaściciel Premium Trainings


Polacy najbardziej zestresowanymi pracownikami w Europie?


Niestety, praca w Polsce należy do jednej z najbardziej stresujących w Europie. Według ostatniego raportu ADP „The Workforce View in Europe 2017” 22% z nas doświadcza ciągłego stresu w pracy, a 46% deklaruje, że doświadcza stresu często lub bardzo często co daje nam pierwsze miejsce wśród 8 krajów objętych badaniem (Polska, Niemcy, Włochy, Francja, Wielka Brytania, Holandia, Hiszpania, Szwajcaria).



Okazuje się, że „multitasking” wcale nie jest taki „fajny” jak nam się wydawało i często jesteśmy po prostu przytłoczeni zbyt dużą ilością zadań. Efekt? 27,9% z nas nie pamięta, co robiła poprzedniego dnia w pracy. Ponad połowa z nas myśli o pracy, kiedy jest w domu, a 42% ma świadomość, że taki styl pracy odbija się negatywnie na zdrowiu (dane raportu Human Power „Praca, moc, energia w polskich firmach”).



Praca w ciągłym stresie niesie ze sobą wiele negatywnych konsekwencji. Zestresowany pracownik czuje się coraz gorzej, spada jego odporność, częściej choruje. Rośnie ogólny poziom niezadowolenia i frustracja, w relacjach ze współpracownikami staje się nerwowy, łatwiej wchodzi w sytuacje konfliktowe. Niestety, stres ma też ogromny wpływ na poziom efektywności, koncentracji oraz umiejętność strategicznego myślenia. Ma to istotne znaczenie dla osób pracujących na stanowiskach, na których charakter wykonywanej pracy wymaga wysokiego poziomu skuteczności, a szczególnego znaczenia nabiera w przypadku osób zarządzających pracownikami. Manager będący w ciągłym stresie oddziałuje negatywnie na zespół, co z kolei wpływa na spadek produktywności, strach i niepewność pracowników, a w efekcie także na ich decyzje o odejściu z pracy.



Zestresowani pracownicy to poważne wyzwanie dla firm. Dane raportu ZUS mówią, że w 2013 roku z powodu stresu pracownicy wzięli blisko 800 tys. dni zwolnienia chorobowego, których wartość to 9,48 mld PLN. Stresu w miejscu pracy badała również Komisja Europejska, wskazując, że koszty depresji spowodowanej stresem w UE wynoszą średnio 617 mld euro rocznie, z czego 272 mld euro to koszty nieobecności w pracy, 242 mld euro to wyliczona wartość utraty produktywności, a pozostałe to opieka zdrowotna i społeczna (odpowiednio 63 i 39 mld euro).



Jak skutecznie zarządzać stresem w organizacji?


Niestety nie ma prostego i uniwersalnego sposobu, który sprawdzi się w każdej organizacji. Różnice w wielkości firmy, kulturze organizacyjnej, rodzaju prowadzonej działalności, aktualna pozycja firmy na rynku i jeszcze wiele innych czynników powoduje, że każda firma musi samodzielnie (bądź z udziałem ekspertów spoza organizacji) wdrażać rozwiązania ograniczające poziom stresu wśród pracowników.

Spróbujmy jednak wskazać kilka pomysłów, które warto wypróbować w firmie, aby lepiej radzić sobie z problemem wysokiego poziomu stresu wśród pracowników:


1. Rozwój kompetencji kadry zarządzającej

Kompetencje interpersonalne w pracy managera zyskują coraz większe znaczenie. Dużo się ostatnio mówi o tym, że aby być dobrym liderem, nie wystarczy tylko skutecznie zarządzać, wyznaczać cele, egzekwować. Nowoczesny manager powinien być także osobą o wysokim poziomie inteligencji emocjonalnej. Powinien umieć budować partnerskie relacje oparte na zaufaniu, rozmawiać z pracownikami o ich wyzwaniach, wspierać w podejmowaniu kluczowych decyzji itp. Powinien też potrafić zidentyfikować sytuacje, w których zespół lub jego członkowie znajdą się w sytuacji zbyt dużego stresu. Umiejętność rozpoznania takich symptomów przez managera pozwala na szybką reakcję (np. rozmowa, konsultacje, wsparcie działu HR, coaching i szkolenia) i tym samym chroni firmę przed negatywnymi konsekwencjami takiej sytuacji (m.in. wspomniane wcześniej zwolnienia chorobowe, odejścia z pracy, problemy z obsadzaniem nowych stanowisk, rosnące koszty rekrutacji, spadek produktywności zespołu).
Niezależnie od poziomu kompetencji interpersonalnych Waszych pracowników w firmie, z pewnością warto pomyśleć o zaprojektowaniu i wdrożeniu narzędzi rozwoju ich kompetencji w ww. zakresie. Mogą to być np. sesje coachingowe lub udział w szkoleniach i programach rozwojowych.

2. Identyfikacja przyczyn stresu w firmie

Możemy zmierzyć poziom stresu w organizacji za pomocą specjalnie w tym celu opracowanych ankiet. Ich celem będzie identyfikacja czynników mających największy wpływ na wzrost poczucia stresu wśród pracowników oraz zmierzenie częstotliwości ich występowania tj. czy występują one incydentalnie, czy też mają charakter stały. Ankieta może też mierzyć poziom zidentyfikowanych czynników stresogennych, aby ustalić na opracowanej w tym celu skali czy poziom stresu można uznać za szkodliwy dla pracownika. Korzyścią z wdrożenia takiej ankiety w organizacji jest to, że analiza jej wyników da możliwość zaplanowania działań zaradczych odpowiadających bezpośrednio na zdiagnozowane wyzwania. I tak np. gdy wyniki ankiet pokazują, że jednym z kluczowych czynników stresogennych jest wielozadaniowość i sztywne terminy realizacji planów, można pomyśleć nad wsparciem pracowników w rozwoju ich kompetencji w obszarach zarządzania sobą w czasie i efektywności osobistej.

3. Rozwój kompetencji interpersonalnych pracowników

Dobrze opracowany program rozwoju kompetencji interpersonalnych może pomóc zwiększyć „odporność” pracowników na wysoki poziom stresu w pracy. Nie bez powodu pojawia się tutaj pojęcie programu rozwojowego, chodzi bowiem o zaplanowanie strategii rozwoju kompetencji, a nie realizacja „przypadkowych” i incydentalnych szkoleń, których efektywność jest zazwyczaj krótkotrwała. Tematyka warsztatów, które mogą być częścią takiego programu rozwojowego to np. efektywne zarządzanie sobą w czasie, umiejętność wyznacza celów oraz nadawania priorytetów, zarządzanie emocjami czy też trening uważności (mindfulness).

4. Promocja zdrowego stylu życia

W profilaktyce walki z długotrwałym stresem ważną rolę odgrywa aktywność fizyczna. W organizmie człowieka narażonego na długotrwały stres zachodzi szereg reakcji chemicznych powodujących wydzielanie nadmiernej ilości kortyzolu, popularnie zwanego „hormonem stresu”, przy jednoczesnym spadku produkcji innych hormonów takich jak serotonina czy testosteron. W efekcie nasz organizm staje się coraz słabszy, zarówno fizycznie, jak i psychicznie, czemu towarzyszą spadki nastroju oraz stany depresyjne. Aktywność fizyczna jest z kolei od dawna polecana, jako jeden z najskuteczniejszych sposobów walki ze stresem, regularne ćwiczenia poprawiają nie tylko kondycję fizyczną, ale mają zbawienny wpływ na nasz umysł, zwiększając poziom serotoniny, czyli „hormonu szczęścia”. Długofalowe korzyści z uprawiania sportu to także większa pewność siebie, wzrost efektywności oraz ogólna poprawa poziomu satysfakcji z życia. Dlatego warto promować aktywność fizyczną wśród pracowników, nie tylko poprzez dostęp do programów benefitowych, ale także, a może przede wszystkim, edukując pracowników nt. korzyści z uprawiania sportu, organizując różnego rodzaju eventy, akcje o charakterze sportowym oraz zachęcając do udziału w zawodach sportowych np. biegach ulicznych, zawodach pływackich itp.

Employer branding w walce ze stresem w miejscu pracy

Hasło „employer branding” było w 2019 roku chyba najczęściej wypowiadanym sformułowaniem w działach HR i na spotkaniach zarządów, a budowanie atrakcyjnego wizerunku firmy dołączyło do katalogu strategicznych działań w planach wielu firm.

Analizując wyzwania firm w zakresie przeciwdziałania rosnącemu poziomowi stresu wśród pracowników i metodach przeciwdziałania temu zjawisku dotykamy szerszego zagadnienia, jakim jest realizacja działań w ramach wewnętrznego employer brandingu w firmie. Celem działań EB wewnątrz organizacji jest stworzenie przyjaznego środowiska pracy odpowiadającego oczekiwaniom pracowników, dającego im poczucie spełnienia zawodowego oraz budującego ich motywację i zaangażowanie. Wiele działań realizowanych przez firmy w ramach strategii employer branding tj. badania satysfakcji, budowanie efektywnej komunikacji, programy rozwoju kompetencji, programy motywacyjne czy angażowanie pracowników w działania CSR, można z powodzeniem wykorzystać w ograniczaniu czynników stresogennych w miejscu pracy.

W tym celu warto ułożyć plan, innymi słowy opracować strategię EB, zamiast „na chybił trafił” wdrażać pojedyncze, zazwyczaj mniej skuteczne działania. Coraz więcej firm ma świadomość korzyści wynikających z systemowego podejścia do budowania przyjaznego środowiska pracy, dlatego pracują nad tworzeniem takich strategii samodzielnie, czy też korzystają z pomocy zewnętrznych firm doradczych specjalizujących się w employer brandingu.

Sukces w walce ze stresem w organizacji z pewnością przyniesie wiele korzyści nie tylko samym pracownikom, ale również firmie, przełoży się bowiem na lepsze samopoczucie i komfort pracy zespołu, a tym samym na większą produktywność i zaangażowanie pracowników w realizację działań i osiąganie celów strategicznych całej firmy.

Tekst: Sebastian Fagasiński, www.premiumtrainings.pl 
Zdjęcie: www.unsplash.com



REKLAMA

POLECAMY